Brief aan Marc van Te Gek!?

Annemie Martens
Tippe krijgt meer eigenwaarde

Beste Marc

Je kent me niet, maar mijn zus Lieve ken je wél. En ik ken jou ook, via Sint-Annendael, waar men voor haar zorgt, via al haar verhalen en via een aantal events van Te Gek, die ik mocht bijwonen.

Te Gek inspireert me, al jaren. Ik zie wat het met mensen als mijn zus doet, ik zie de noodzaak van jullie inspanningen. Ik weet trouwens dat ik op een haartje na in jullie doelgroep was  terechtgekomen.

Altijd op de tippen van mijn tenen, werken en leven.

Mensen met een psychische kwetsbaarheid. Hoe ze zover gekomen zijn, is een verhaal voor psychiaters en alle mensen in de geestelijke zorg. Geweldig wat jullie met zijn allen voor hen doen.

Ik kan u mijn verhaal vertellen, of beter gezegd, het verhaal van mijn zus en mij, de oudste in een gezin van vier, met twee hardwerkende ouders, geplooid, gepokt en gemazeld in de 20ste eeuw, waar zelfzorg geen optie was. Waar dat 21ste-eeuwse woord in geen enkel woordenboek of tijdschrift werd benoemd. Waar we maar één taal geleerd hebben: die van zwijgen en buigen.

Lieve heeft je verteld dat ik een boek geschreven heb. Zwijgen is goud? Leven en werken op de Tippen van mijn tenen. Gebaseerd op een verhaaltje dat onze vader ons in onze kindertijd altijd vertelde, over Tippe, een jongetje zo klein dat hij altijd op de tippen van zijn tenen liep.

Mijn verhaal moést eruit. Ik heb namelijk zelf mijn hele leven op de tippen van mijn tenen gelopen. Omdat ik de grammatica tussen mensen niet begreep, ook al heb ik een masterdiploma in de vertaalwetenschappen op zak en spreek ik drie talen vlot. Maar ik heb me zot gezocht naar de juiste taal in mijn communicatie met anderen. Mensen die zelf zoeken, en net zoals ik stuntelen en blijven stuntelen. Sommigen worden er ziek van, anderen trekken zich voor de rest van hun leven terug achter een masker van ongenaakbaarheid, sommigen blijven zoeken en proberen, vallen en opstaan. Zoals ik… 

Maar ondanks de onvermijdelijke burn-out sta ik er weer, sterker dan ooit, anders. Maar velen krijgen die zoektocht nooit voltooid. Zoals zus. Hoe communiceer je over wat je nodig hebt, wat je belangrijk vindt. Hoe leg je grenzen?

De psychiatrische instellingen hebben hun handen vol met helpen zoeken naar de juiste antwoorden… 

Ik heb antwoorden gevonden. Daarover vertel ik in het boek. Vanuit dat verhaaltje. Mijn weg, en die van vele, vele Tippes, opgegroeid in de 20ste eeuw. In de hoop dat ik anderen kan inspireren en helpen.

Toen de eerste lockdown aangekondigd werd, viel de psychiatrische begeleiding voor mijn zus weg. Ik zat met de handen in het haar. Zoals ik altijd zit als het niet goed gaat met haar.

Hoe krijg ik haar doorheen die lockdown? Zes weken lang. Hoe moet ze dit doorstaan, zonder de professionele begeleiding die ze zo hard nodig heeft? Een uurtje videogesprek zal echt niet volstaan.

Toen ik haar vroeg of ze de cover van het boek wilde bedenken, was ze vereerd, blij, dolgelukkig. Vandaag heeft ze niet alleen dat, maar ook een vijftigtal tekeningen gemaakt. Prachtige tekeningen. Ik heb Lieve zien groeien, ongelofelijk. We zijn door de eerste, de tweede, de derde lockdown geraakt. Wat goed dat we niet wisten dat die zes weken veel, veel langer zouden duren.

I lift her up, zegt ze. Ja, dat is waarschijnlijk waar, ook al wil ik daar geen eer voor. Wat ze vooral ook deed: She lifted herself up! Eindelijk. En mij ook. En dat kreeg ik zomaar cadeau. En het wordt nog  beter: in onze zoektocht naar het boek in donkere coronatijden, hebben wij elkaar teruggevonden. En weeral niet alleen dàt: Lieve heeft weer een stukje eigenwaarde ontdekt. Ikzelf heb – als haar onofficiële mantelzorger – weer waarde gevonden in haar ziekteproces. Ik ben weer haar liefhebbende, zorgzame zus, niet alleen maar een doodongeruste, bemoeizuchtige, beterweterige oudste van de clan.

Mijn buurman – een docent verpleegkunde in Hasselt – waarschuwde me al veel eerder: ‘Annemie, waag je niet aan een verhaal dat zelfs voor professionals moeilijk is.’ Ik heb het wél gedaan. Het was moeilijk, hard, confronterend, uitdagend. Maar we deden het samen en we vonden elkaar in dat samen terug.

Niet het boek, maar allicht dit samen-verhaal is het mooiste dat ik ooit zal schrijven.

Lieve en ik gaan het boek in eigen beheer uitgeven. Collega Stef Geeraerts – hij en ik werken voor VDAB – helpt ons met de graphic design, de cover, de publicatie. Hij wil daar niets voor, behalve een fles goeie whisky. Raf Mostien – nog een collega – wil ook niets in ruil voor de liedjes die we in het boek zullen voorzien, toegankelijk via een qr-code. Niet alleen ik draag jullie organisatie een warm hart toe. Punt is: Ik wil dat geld dat ik normaal gezien aan een uitgever zou geven ook niet. Dus schenk ik het aan Te Gek. Zodat jullie voor al die sterke, getalenteerde Lieves – en Tippes – kunnen blijven zorgen. En voor al die sterke, getalenteerde mantelzorgers.

Mogen wij aub Te Gek vermelden in ons boek?

Met veel bewondering voor u en uw organisatie,

Warme groet

Annemie Martens

Blijf op de hoogte, schrijf je in

Andere artikels

Tippe krijgt meer eigenwaarde

Brief aan mijn collega’s

Waarin ik een brief schrijf aan mijn collega’s, die me vereerden met een bestelling van het boek “Zwijgen is goud?”

Read More →

Faute maake mach

Waarin ik vertel over mijn coachingtraject met Maartje, nichtje, eerstejaarsstudent lager onderwijs en af en toe de moed kwijt in deze coronatijd. Of hoe een jonge studente haar tante de weg wees naar haar eigen boek.

Read More →
Tippe krijgt meer eigenwaarde

Brief aan Marc van Te Gek!?

Waarin ik mijn boek voorstel aan vzw Te Gek!?, een organisatie die van het hoofd een zaak maakt en mensen met een psychische kwetsbaarheid uit het taboe haalt.

Read More →

Verplicht isolement, zorg voor elkaar…

Waarin ik de eerste stappen zet naar een eerste boek en tegelijkertijd hulp bedenk voor zus Lieve.

Read More →
Verbindingspuzzel

Spreken is zilver, zwijgen is goud?

Waarin ik vertel over de veranderingen waar we op de gedigitaliseerde werkvloer voor staan omwille van de nieuwe digitale tools waarmee we vandaag werken. Toolset – skilset – mindset, een recept voor transformatie.

Read More →